W najdroższej Holandyjej... Szkice o siedemnastowiecznym dramacie i kulturze niderlandzkiej

Wiek XVII to w Niderlandach okres burzliwych przemian politycznych, gospodarczych i religijnych, czas kształtowania się holenderskiej państwowości, mentalności i świadomości narodowej, formowania się standardowego, ponaddialektalnego języka niderlandzkiego, konsolidowania się kalwinizmu i ekspansji kolonialnej. To również okres Złotego Wieku kultury niderlandzkiej, bujnego rozkwitu rzemiosła, malarstwa i piśmiennictwa. Literatura tego czasu staje się naturalnie zwierciadłem owych przemian, nośnikiem myślowego fermentu. Każda z analizowanych sztuk prowadzić ma Czytelnika ku kwestii szerszej, pozaliterackiej. De wereld is een speeltoneel - świat jest teatrem, pisał najwybitniejszy z poetów tego okresu, Joost van den Vondel, odwołując się do popularnej topiki theatrum mundi. Moim zamiarem było zaś ukazanie kilku aspektów tego świata w tekście dramatu. (ze Wstępu)