Pierwsza połowa XX wieku w sztuce to czas narodzin awangardy. We Francji rozwija się kubizm (Picasso, Braque),w Niemczech dominują tendencje ekspresjonistyczne (Kirchner, Nolde, Marc, Kokoschka),we Włoszech rodzi się futuryzm (Balla, Boccioni, Carra),w rewolucyjnej Rosji powstają pierwsze prace abstrakcyjne (Kandinsky, Łarionow, Malewicz) i konstruktywistyczne (Tatlin, Gabo). Manifesty swe ogłaszają dadaiści (Duchamp, Picabia Man Ray) w ślad za nimi surrealiści (Miro, Dali, Ernst, Magritte). Rodzi się malarstwo metafizyczne (de Chirico),neoplastycyzm (Mondrian). Spis treści: 1. JEŹDŹCY BŁĘKITNI, BŁĘDNI I DZICY - EKSPRESJONIZM W EUROPIE - Paryscy fowiści - Grupa Die Brucke [Most] - ekspresjonizm w Niemczech - Grupa Der Blaue Reiter [Błękitny Jeździec] - Kokoschka, Schiele i ekspresjonizm austriacki 2. " HEROICZNA EPOKA KUBIZMU" - Picasso i jego przyjaciele - Kubizm " heretycki" - orfizm - Rzeźba kubistyczna - Cudzoziemcy w Paryżu 3. " WSZYSTKO SIĘ RUSZA, WSZYSTKO BIEGNIE, WSZYSTKO SIĘ OBRACA GWAŁTOWNIE" - FUTURYZM - Wyzwanie rzucone gwiazdom przez Marinettiego - Futuryzm i jego kontynuacje 4. DŁUGI MARSZ SZTUKI ABSTRAKCYJNEJ W EUROPIE - Zwycięstwo Kandinskiego - Sztuka i rewolucja w Rosji - Konstruktywizm - Holandia - De Stijl i neoplastycyzm - Niemiecki Bauhaus - Sztuka abstrakcyjna w Paryżu - Sztuka abstrakcyjna we Włoszech 5. OD POWROTU DO TRADYCJI KLASYCZNEJ PO REALIZM LAT 40. XX WIEKU - Grecja antyczna i renesans - nowa miara sztuki - Sztuka pod rządami dyktatur - W czasach reżimu przeciw reżimowi 6. DADAIZM, CZYLI NEGACJA - Dadaizm w Zurychu - Dadaizm w Niemczech - Dadaizm w Paryżu - Dadaizm w Nowym Jorku 7. ZAGADKA MALARSTWA METAFIZYCZNEGO - Narodziny malarstwa metafizycznego 8. SURREALISTYCZNY " CADAVRE EXQUIS" - " La Revolution surrealiste" KALENDARIUM INDEKS ARTYSTÓW